جنگل‌های شمال

مقالاتی درباره جنگل‌های هیرکانی (خزری) در شمال ایران

 
اَنجیلی، زیباترین درخت جنگل‌های شمال
ساعت ٥:٥٢ ‎ب.ظ روز سه‌شنبه ٢٠ شهریور ۱۳۸٦  

 

انجیلی با نام علمی Parrotia persica درختی است از تیره انجیلی (Hamamelidaceae) که به دلیل داشتن چوب بسیار سخت "چوب آهن" نامیده می‌شود. این گونه با رنگ‌های متنوع برگ هایش در فصل پاییز، زیباترین درخت جنگل‌های شمال محسوب می‌شود. با این حال درخت انجیلی به علت این که فراوانی زیادی دارد ، چندان مورد توجه نیست. در صورتی که این درخت از مناسب‌ترین  درختان  برای  پارک‌ها  و  فضای سبز  است  و  باید  بیش از پیش از آن بهره گرفت.

کارشناس جنگل‌کاری سازمان جنگل‌ها و مراتع کشور در گفتگو با ایرنا گفت: انجیلی به راحتی زادآوری می‌کند و برای همین نهال آن تولید نمی‌شود و در جنگل کاری‌ها استفاده نمی‌گردد.

وحید شقاقی گفت: با وجود این، انجیلی برای پارک ها ارزش زیادی دارد و گذشته از این، گونه‌ای انحصاری ایران و جمهوری آذربایجان است که از آستارا  در استان گیلان تا گلی‌داغ در استان گلستان امتداد دارد.

وی ادامه داد : این درخت از جلگه تا میان بند جنگل‌های شمال گسترش دارد ولی در بعضی از مناطق مانند کلاردشت، تا ارتفاع ۱۴۰۰‬متری از سطح دریا دیده می‌شود.

این کارشناس با ذکراین که ارتفاع درخت انجیلی تا ‪ ۲۰‬متر می‌رسد، یادآور شد: ممکن است قطر تنه آن به بیش از یک متر برسد و باتوجه به پیوستگی ساقه و تنه اصلی با ساقه‌های فرعی، تنه آن شکل خاصی می‌گیرد.

کارشناس جنگل‌کاری سازمان جنگلها و مراتع افزود: رنگ تنه‌در درختان جوان، خاکستری و در درختان مسن، تیره و پوست آن صاف است و به صورت صفحه و ورقه جدا می‌شود.

به گفته او انجیلی در اسفند ماه گل می‌دهد که رنگ گل‌های آن از ارغوانی تا قرمز است و چون قبل از برگ ظاهر می‌شود، جلوه خاصی به درخت می‌دهد.

شقاقی تاکید کرد: این درخت ، متنوع‌ترین رنگ برگ را در پاییز دارد و به همین دلیل، گونه‌ای بسیار زیبا و مناسب برای بوستان‌های جنگلی است.

این کارشناس جنگل ادامه داد: چوب انجیلی، بسیار سخت است و به همین دلیل به آن " چوب آهن " می‌گویند و مقاومت زیادی در برابر آتش دارد.

وی درباره کاربردهای چوب انجیلی تصریح کرد : در گذشته بیشتر به مصرف هیزم و تهیه زغال می‌رسید ولی اکنون در صنایع فیبر و سلولز استفاده می‌شود و از آن، بَست درختان مرکبات هم می‌سازند.

شقاقی با بیان این که ‪ ۸۰‬درصد درختان پارک جنگلی نور، انجیلی است، گفت: در نظر داریم این درخت زیبا را وارد پارک‌های جنگلی کنیم و الان اغلب پایه‌های آن، خودرو است.

کارشناس جنگل کاری سازمان جنگلها و مراتع تصریح کرد: به دلیل کاربردهای صنعتی چوب انجیلی و برنامه استفاده از آن در پارک ها، قصد داریم نهال آن را تولید کنیم.

بنابرآمار، پنج درصد حجم درختان جنگل‌های شمال را انجیلی تشکیل می‌دهد که این گونه از نظر تعداد، سومین و از نظر حجم، ششمین درخت در این جنگل‌ها، محسوب می‌شود.

رییس گروه تولید نهال دفتر جنگل‌کاری و پارک‌های سازمان جنگلها و مراتع در این باره گفت: در گذشته، انجیلی درختی پست و کم اهمیت تلقی می‌شود.

علی‌محمد پورعسکری  افزود: این گونه اغلب در مناطق جلگه‌ای می‌روید و در سابق، بیشتر از چوب آن هیزم تهیه می‌شد.

وی ادامه داد: انجیلی به راحتی زادآوری می‌کند و هم با بذر تکثیر می‌شود، هم با پاجوش و چون گونه‌ای جلگه‌ای به شمار می‌رود، زیاد قطع شده است.

این کارشناس جنگل درباره بذر انجیلی گفت: بذر آن در اواخر شهریور می‌رسد و هر کیلوگرم، حاوی ‪ ۱۶‬هزار عدد بذر است.

پورعسکری گفت : نهال انجیلی در یک سالگی قابلیت انتقال به عرصه دارد و چون از ارتفاع ‪ ۴۰۰‬تا ‪ ۵۰۰‬متری بالاتر نمی‌رود، در نهالستان‌های جلگه‌ای تولید می‌شود.

به گفته رییس گروه تولید نهال دفتر جنگل‌کاری و پارک‌های سازمان جنگل‌ها و مراتع کشور، چون انجیلی گسترش زیادی دارد، در زمینه تولید نهال و جنگل کاری با آن، فعالیت خاصی انجام نمی‌شود.

عضو هیات علمی دانشگاه‌آزاد اسلامی واحد نوشهر و چالوس گفت: انجیلی در طبقه‌بندی جامعه‌شناسی گیاهی در اتحادیه ‪  PARROTIO - CARPINION‬قرار می‌گیرد.

فرهنگ اسداللهی افزود : این درخت، یکی از گونه‌های بومی و مهم جنگل‌های شمال کشور و باقی مانده دوران سوم زمین شناسی محسوب می‌گردد که ارزش و اهمیت آن برای جامعه جنگل‌بانی کشورمان هنوز شناخته شده نیست.

وی ادامه داد: در روند تخریب جنگلهای شمال، فشار واردشده برگونه انجیلی به قدری بوده است که به نظر می‌رسد باادامه آن، این گونه را باید در ذخیره‌گاه ها جستجو کرد.

این استادیار دانشگاه اظهارداشت: انجیلی گونه‌ای گرما پسند است که بر روی خاک‌های سنگین و در مناطقی که سفره آبی آن پایین است، همراه با گونه‌های جنگلی دیده می‌شود.

اسداللهی گفت : این درخت، پسند رطوبتی میانه‌ای دارد و در مناطق جلگه‌ای شمال کشور، در فصول مختلف، رنگ‌های خاصی به طبیعت می‌بخشد.

عضو هیات علمی دانشگاه آزاد واحد نوشهر و چالوس افزود: درخت انجیلی به دلیل سختی چوب، نمی‌تواند مانند راش، ملج، نمدار و بلوط در صنایع استفاده شود ولی از نظر زیبایی، ارزش و اهمیت ویژه‌ای دارد.

وی گفت: این گونه در برابر آلودگی هوا تاحدی مقاوم است و به‌دلیل مقاومت زیاد، چندان مورد حمله آفات و بیماری ها قرار نمی‌گیرد.

این استادیار جنگلداری یادآورشد: انجیلی در جنگل‌های شمال به صورت دانه‌زاد و شاخه‌زاد، همراه با بلوط، ممرز، آزاد، سیاه‌ال، خرمندی، لیلکی، افرا، اوجا، ازگیل، ولیک، ون و نمدار دیده می‌شود.

اسداللهی افزود: شاخص‌ترین گونه‌هایی که همراه با انجیلی دیده می‌شوند، ممرز و بلوط هستند



 
 
 
< head > < / head > < head > < / head >